Een zachte hand

De baby is dood.

De bibliotheek had mij eerst het origineel (Frans) aangeboden, maar dat ging mij net iets te ver, met een Frans vocabulaire dat niet verder reikt dan mij voorstellen en zeggen wat ik wil drinken. Dit was een boek dat op twee verschillende plekken werd bezongen, waardoor ik nieuwsgierig genoeg werd om ‘dan maar’ Nederlands te lezen.

Terwijl de omschrijving niet meer was dan ‘het gaat goed mis, nadat het zo lang zo goed leek te zijn’ bij een verhaal van een jong gezin dat een oudere, ietwat vreemde vrouw als nanny inneemt en in hun dagelijks leven verweeft.

Met een opbouw die niet in een horror zou misstaan, wordt dan wel getoond waarom dit een slecht idee is. In 189 pagina’s word je er van overtuigd nooit meer een vreemde in huis te nemen, en zeker niet wanneer je kleine kinderen hebt.

Een zachte hand, Leïla Slimani, Nieuw Amsterdam 2016

Het Kremlin

Het Kremlin is een van de beroemdste bouwwerken in de wereld.

Een geschiedenisboek voor de toegewijde geschiedenislezer. Wat een hoeveelheid informatie, en terwijl ik alleen maar een beetje meer wilde weten over die vreemde Russen en hun geschiedenis.

Merridale gaat eeuwen terug, langs elke keer dat een deel van het Kremlin wordt gebouwd, herbouwd en afgebrand. Van stammen naar tsaren naar communisten naar ..wat er nu zit, alles mag in detail er in.

Dat is pittig, en de eindeloze opstapeling van feiten maakt het niet toegankelijker. Het kan best dat de zus van de politicus mooie oorbellen had die zeventig jaar later werd terug gevonden, maar had het redigeren niet iets scherper gekund? Misschien af en toe wat grafieken of stambomen als visuele steun?

Meer naslagwerk dan lettervreterboek dus. Al weet ik nu wel meer van de Russische geschiedenis; ik snap er de Russen alleen nog niet door.

Het Kremlin: Een politieke en culturele geschiedenis, Catherine Merridale, Nieuw Amsterdam 2013

Made in Europe

Denkend aan Europa zie ik de kathedraal van Chartres en de Sixtijnse Kapel.

Lap en een beetje, ik heb mijn eerste non-fictie boek (ook een leesvoornemen, meer non-fictie) uit. Een fijne, niet zo eentje dat aanvoelt als encyclopendie of geschiedenisboek.

Ik vond het in de ebooksectie van mijn bibliotheek en als ik niet reizende was geweest (waar die ebooks dus voor nodig waren), was ik het misschien nooit tegengekomen. Kijk die titel dan toch, moet dat aantrekkelijk zijn?
Gelukkig is auteur Pieter Steinz ook journalist en weet dan ook hoe onderwerpen op de juiste manier aan te bieden. De slordige foutjes komen hopelijk alleen door de ebookversie, al toont dit wel gelijk aan dat zulke boeken dus ook eindredactie nodig hebben.

Maar dat is een klein punt voor een boek vol “Oh ja!” en “Ja, echt?” feitjes. Soms zijn Steinz’ bruggetjes niet zo heel sterk, maar maakt dat echt wat uit als je kunt leren over de invloed die ABBA op Nirvana had?

Kleurrijk en aantrekkelijk dus, zo’n cadeauboekje waar je mensen wél blij mee kunt maken.

Made in Europe: De kunst die ons continent bindt, Pieter Steinz, Nieuw Amsterdam uitgevers 2014

Anne Frank leeft en woont op zolder

Het vreemde is dat je niet omkomt door de vlammen, maar door de rook.

Ráár. Hoofdpersoon Solomon Kugel (iedereen noemt hem Kugel) is een zielig persoon dat geleefd wordt door zijn omgeving. Onderdeel van die omgeving is een oude vrouw die hij op de zolder van zijn nieuwe huis vindt. Ze claimt Anne Frank te zijn. Koren op de molen van zijn moeder, die graag doet alsof ze de Holocaust heeft overleefd terwijl ze heel haar leven al in Amerika woont. Ze leeft bij haar zoon en zijn gezin omdat ze stervende is, maar deze vondst is toch wel een flinke opkikker.

Niemand in dit boek heeft een fijn karakter. Kugel’s gedachten zetten hem ferm in de ik-ben-een-slachtoffer categorie waardoor het ook niet makkelijker wordt om hem te steunen. Zijn vrouw protesteert (logischerwijs) tegen heel veel van wat hij doet, maar onderneemt niets. Zelfs Anne Frank is een naar mens.

In plaats van een plezierige roman was dit voor mij meer een eendimensionale klucht die steeds een nieuw absurd detail aan de voorstelling toevoegt.
Interessant, maar ik was bijna opgelucht toen ik er van af was.

Anne Frank leeft en woont op zolder, Shalom Auslander, Nieuw Amsterdam 2012

Strijdlied van de tijgermoeder

Veel mensen vragen zich af hoe het komt dat Chinese ouders over het algemeen zulke succesvolle kinderen voortbrengen.

Ik ben één van de mensen die dat niet doet. Wat werd ik af en toe nijdig van dit boek.

Voor degene waarbij de titel (Battle Hymn of a Tiger Mother) geen belletje doet rinkelen: toen dit boek uitkwam stond (even) de opvoedkundige wereld op zijn/haar kop. Chua had helemaal gelijk; de Westerse samenleving ging ten onder omdat ouders liever de beste vrienden van hun kinderen waren dan hun opvoeders. Het was niet meer dan logisch dat China binnenkort wereldmacht #1 zou zijn, want de mensen daar zorgden er wél voor het beste uit hun kind te halen.
Nee, helemaal niet waar. Een opvoeding zoals die in Strijdlied genoemd wordt, is bijna gelijk aan kindermishandeling en dit boek is een gruwelijk slecht voorbeeld.
En zo verder.

Allebei de kanten hebben goede punten. Kinderen kunnen best leren dat niet alles altijd maar leuk is en dat doorzetten geen enge ziekte is. Moeten daar dreigementen, geweld, vloeken en eindeloze ruzies voor gebruikt worden? Lijkt mij niet.

Of je het nu wel of niet eens bent met Chua, doet niet af aan de zelfvoldane toon waarmee ze alles opschrijft. Elke universiteit wil haar hebben, íedereen complimenteert haar met haar kinderen, uitnodigingen voor optredens in het buitenland ..alles wordt op haar conto geschreven. Zelfs als ze een momentje van zelfkritiek bespreekt, heeft het veel weg van ‘Dit doe ik even voor de lezer. Ik bén geen monster hoor’. Dat begint erg snel irritant te worden.

De auteur zei dat ze een boek wilde schrijven over Westers opvoeden versus Chinees opvoeden maar dat het veranderde in een boek over haar dochters en familie. Dat is haar maar gedeeltelijk gelukt, want Strijdlied van de tijgermoeder gaat vooral over Amy Chua zelf.

Strijdlied van de tijgermoeder, Amy Chua, Nieuw Amsterdam 2011