Coal: A Human History

In the summer of 1306, bishops and barons and knights from all around England left their country manors and villages and journeyed to London.

It wasn’t completely the non-fiction that felt like history/school books, but sometimes it got very close. When it didn’t, it was an interesting and possibly confronting pamphlet about the environment and what humankind does to it. And what a bizarre influence coal had on the development of societies. Who would have known?

From deforesting to coal lobbies getting their American president, for something so mundane, coal left severe traces. Barbara Freese is in environmental law as an assistant attorney general, and doesn’t mince words. Which is -sadly- refreshing, climate change and environmental issues so often being handed with kid gloves instead of reality checks. And she does more than preach doom, she looks at (other) options.

All this means the reader gets a bunch of knowledge directed at them, but always in a considerate, usually light, way. No needs arise to prepare for the test soon, although an environmental-related pub quiz may be aced after reading this.

Coal: A Human History, Barbara Freese, Perseus Publications 2003

Mr Selden’s Map of China

In the summer of 1976 I left China through Friendship pass.

Meer non-fictie, en ik had het amper door!

Als geografie- en atlasliefhebber was ik al enthousiast over dit boek, maar Timothy Brook haalt ook de VOC en EIC er bij op een manier die niet in nationale schoolboeken te vinden is. Vuiger, eerlijker.

Het is niet alsof Brook agressief oordeelt, hij is gewoon stukken nuchterder (tot aan de epiloog toe, maar zijn lofzang daar is voor de kaartenmaker, niet de kolonisten)  dan verhalen over de VOC vaak zijn.

Gaat dit boek dan echt alleen over één kaart en de periode van zijn creatie? Neen, het is de wereld waar in het geschapen is en de manieren en beweegredenen van de makers. Het is een academische, geschiedkundige reis met liefde voor de topografie. En die liefde en Brook’s enthousiasme zijn aanstekelijk genoeg om door instructies over (Aziatisch) kompas lezen te worstelen.

Mr Selden’s Map of China: Decoding the secrets of a vanished cartographer, Timothy Brook, Anansi 2013

Love is a mix tape

The playback: late night, Brooklyn, a pot of coffee and a chair by the window.

Sometimes it’s easy to stick to your resolutions. The best non-fiction may not feel like non-fiction. Love is a mix tape is an autobiography through music, but because most of it being balanced out with the people around it, Sheffield manages to not turn this into another collection of navel gazing.

Maybe because he is a journalist and editor (for Rolling Stone, right now). The story is musical history and how songs and bands and acts can influence a people and a society, not just (little) Rob.

It’s clear that music is his life, creating connections and arguments and motivational scrambles over which fits where, how Hanson and Missy Elliott are connected. This book is a passion between two covers, and he delivers it the right way.

Love is a mix tape, Rob Sheffield, Crown Publishing 2007

The Sapphires

103 min.

My support of The Sapphires was present before even having watched the movie.There was a stupid situation regarding the movie poster. Originally, it has the four girls front and center, it’s their story, they are the movie title. But when the movie was shipped off into the rest of the world (it’s Australian), a secondary character was moved to the main spot. A white man, firmly in front of the four Aboriginal women it was about. How blatant, how stupid. I was ready to fight wars for The Sapphires.

the_sapphires_correct_posterGood thing the movie gave me plenty of ammunition. Based on real people, this story doesn’t has to dramatise any events to land their message. It’s history lesson, family drama and romcom all in one go, and equally balanced out.

The Sapphires are three Aboriginal women in the seventies, and they want to sing. There’s one white man who believes in talent over racial profiling, and with another cousin attached, they go off to Vietnam, to support troops. As Australian law still viewed the indigenous people as ‘flora and fauna’ back then, it’s easy to recognise it didn’t happen without bumps in the road.

It’s a story worth time in history classes around the world, while being funny, sweet and uplifting.

The Sapphires, The Weinstein Company 2012

Jim Henson: the biography

Jim Henson slowly folded himself into a couch inside Reeves Teletape Studio, sliding down, as he often did, until he was nearly horizontal, his shaggy head against the back cushions and his long legs stretched out in front of him.

This isn’t the last mention of Jim Henson’s hair or length.

One of my reading resolutions was more non-fiction, and biographies are a large part of that genre (in my head). Jim Henson: the biography was recommended to me, put on the To Read List and hey, I like the Muppets, I grew up with Sesame Street, why not.

Because it’s still an one man’s story (I should look for a woman’s (auto)biography next). And for over five hundred pages, that’s a lot. Even with someone who did so much, lived such an adventurous and bizarre life. Combine that with sometimes too woolly prose and a lot of repetition and foreshadowing and suddenly you’re going “yeah sure” about a lot of things.

So don’t read this in one go. Maybe per one or two chapters because there is a lot to learn about the history of (children’s) television, puppets and how much of a game changer Henson and his company was.

Jim Henson: the biography, Brian Jay Jones, Ballantine Books 2013

Growing up Amish

One fateful, starless, April night, I got up at 2:00 a.m. in the pitch black darkness, left a scrambled note under my pillow and walked away – all my earthly belongings stuffed in a little black duffel bag.

Zeventien-jarige Ira Wagler is Amish en vertelt met welke moeite hij is opgegroeid: drie keer verliet hij zijn gemeenschap, de derde keer bleef hij weg. Het is een autobiografie, ik was er nieuwsgierig naar omdat ik interesse heb in hoe en waarom religie en religieuze gemeenschappen werken.

Daar leerde ik redelijk over, al in het eerste hoofdstuk, met het feit dat Canada ook Amish communities heeft. Het is een interessant en bizar kijkje in een redelijk onbekende wereld. Ira’s verhaal echter, elke keer weer de wollige, dramatische zinnen over emoties en twijfels, had best strenger geredigeerd mogen worden.

Ik weet dat een waar verhaal minder makkelijk opgesierd kan worden, maar bijna letterlijke herhaling, uitgesponnen naar pagina’s in plaats van alinea’s, wordt heel snel heel saai. Wederom – aangezien het op mijn To Read List stond, vraag ik me af hoe ik er opgekomen ben.
Wagler heeft ook blogs: als je een tipje van de Amish-sluier wilt oplichten ben je daar misschien sneller klaar mee – http://www.irawagler.com.

Growing up Amish, Ira Wagler, Tyndale House Publishers 2011

Murdoch’s World

The man at the center of the maelstrom sat across the parents of a dead girl, his head cradled in his hands.

Yet again, truth is stranger, more confusing, and more terrifying than fiction.

Rupert Murdoch may not be a name someone unrelated to the world of media can recognise. Fox News, News of the World (hacking scandal), Wall Street Journal may be mainstream names enough to give an inkling about to where the man’s tentacles reach. This book tells about News Corp, but mostly the man in charge: Rupert Murdoch.

It is impressive, how he took over the (media) world, buying and influencing and pushing in any way he wanted to and could. Politicians, law and other authorities have experienced what working with and against him could result in, and thousands of people can thank him for a job.

But (isn’t there always a but): Murdoch thinks he’s above and beyond the law. Uses his power and channels to affect societies, and that’s when a very dystopian look of things shows. The one media that is a fortress, acting like it has The Truth and attacking those that are not with them.

It’s a detective times horror story times family drama, which left me very curious about what will happen when this empire falls. And not just because of the deserved reckoning for a lot of people involved.

Murdoch’s World: The last of the old media empires, David Folkenflik, PublicAffairs 2013

Made in Europe

Denkend aan Europa zie ik de kathedraal van Chartres en de Sixtijnse Kapel.

Lap en een beetje, ik heb mijn eerste non-fictie boek (ook een leesvoornemen, meer non-fictie) uit. Een fijne, niet zo eentje dat aanvoelt als encyclopendie of geschiedenisboek.

Ik vond het in de ebooksectie van mijn bibliotheek en als ik niet reizende was geweest (waar die ebooks dus voor nodig waren), was ik het misschien nooit tegengekomen. Kijk die titel dan toch, moet dat aantrekkelijk zijn?
Gelukkig is auteur Pieter Steinz ook journalist en weet dan ook hoe onderwerpen op de juiste manier aan te bieden. De slordige foutjes komen hopelijk alleen door de ebookversie, al toont dit wel gelijk aan dat zulke boeken dus ook eindredactie nodig hebben.

Maar dat is een klein punt voor een boek vol “Oh ja!” en “Ja, echt?” feitjes. Soms zijn Steinz’ bruggetjes niet zo heel sterk, maar maakt dat echt wat uit als je kunt leren over de invloed die ABBA op Nirvana had?

Kleurrijk en aantrekkelijk dus, zo’n cadeauboekje waar je mensen wél blij mee kunt maken.

Made in Europe: De kunst die ons continent bindt, Pieter Steinz, Nieuw Amsterdam uitgevers 2014

Pina

103 min. 

Kijk je als eerste film van het nieuwe jaar iets waar maar weinig touwtjes aan zijn vast te knopen. “Dansfilm” zegt de omschrijving. “Dansers vertellen waarom ze dansen.”
“Dance, dance, or we are lost”, zegt choreografe Pina Bausch waar de film om draait.

pina wim wenders jeremy thomasMaar dat hoor je pas als je door heel de film heen bent getrokken. Dit is geen evenwichtige documentaire met een nette verdeling van achter de schermen, interviews en toneel. Stukken van optredens worden je ogen ingegoten, je oren uitgebikt door de begeleidende (soms dan) muziek. Interviews? Korte, in ieders moerstaal, dus regel ondertitels. Achter de schermen? Rationele inzichten? Nee joh.

Het is heel erg een film waarvoor je open moet staan, waar bij je alles uit moet zetten om alleen te ontvangen, in plaats van knibbig te raken (plot? logica? haha!). Het is een kunststuk, en zoals men geen Vivaldi bij McDonald’s verwacht, is dit geen filmvermaak zoals “gewoon”.

Maar hè. Voor de mensen die overdonderd, verdwaasd en kriebelig iebelig willen worden, is dit een film om je dag mee te veranderen.

Pina, Wim Wenders & Jeremy Thomas 2011

Zout: Een wereldgeschiedenis

Ik stond een keer aan de oever van een rijstveld in de Chinese provincie Sichuan, waar een magere, bejaarde Chinese boer, gekleed in een veertig jaar oude verschoten blauwe kiel die nog door de maoïstische regering in de eerste jaren van de revolutie was verstrekt, tot aan zijn knieën in het water stond en zonder enige aanleiding uitdagend tegen me schreeuwde: ‘Wij Chinezen hebben een heleboel dingen uitgevonden!’

Een non-fictie boek moet heel interessant zijn om niet een klein beetje als huiswerk aan te voelen. Dat deed dit wel, redelijk regelmatig. Pas wanneer de anekdotes weer wat sappiger werden, verdween het idee dat Kurlansky vooral Heel Veel feiten aan zijn verhaal wilde toevoegen.

Het is dus een boek om – net als zout – in kleine doses tot je te nemen. Een fijne verzameling van feiten die je kunt spuien tijdens de aankomende feestdagen is het resultaat.

Zie dit inderdaad een beetje als huiswerk, maar wel de soort waar je van leert en iets aan hebt.

Zout: Een wereldgeschiedenis, Mark Kurlansky, Anthos 2005